De reputatie van de schietsport

Als sportschutter krijg je soms verbaasde of rare reacties. Niet zozeer vanwege het feit dat je een bepaalde sport beoefent, maar vanwege woorden als “wapen”, “munitie”, en “schutter” die nu eenmaal bij deze sport behoren. Jammer genoeg hebben deze woorden een enorme negatieve lading gekregen vanwege aanslagen, afrekeningen in het criminele milieu, terrorisme en de wijze waarop de media ons belichten. Vroeger, toen kikkers nog veren hadden, stond er bij iedere boer naast de voordeur een schietijzer in de melkkan, werd er nog geschoten in café’s en huiskamers met flobert (salon)geweertjes en had ieder dorp wel zijn eigen schutterij. In recentere tijden stond er op iedere kermis wel een schietstand, maar ook die zijn nagenoeg allemaal verdwenen. Wat is er veranderd in die jaren en waarom is de publieke opinie tegenwoordig zo negatief?

Zanger en conferencier Lou Bandy (pseudoniem voor Lodewijk Ferdinand Dieben) met flobert geweer bij schiettent op kermis. [fotograaf: Wiel van der Randen, 1937].
Even terug de geschiedenis in. Aan het einde van de 19e eeuw, zo rond 1890 toen wapenbezit nog redelijk vrij was, kwam er een wapenwet tot stand waarin bepaald werd dat het dragen van wapens in het openbaar strafbaar werd. Na het einde van de 1e wereldoorlog braken er in vele ons omringende landen revoluties uit die het oude staatsbestuur omver wierpen. Omdat de Nederlandse overheid ook bang was voor een gewapende volksopstand, besloot men in 1919 de vuurwapenwet te introduceren, waarin vuurwapens an sich niet verboden werden, maar wel het leveren ervan aan “niet-gerechtigden”. Ten tijde van de Duitse bezetting moest Nederland zijn wapens massaal inleveren en vanaf dat moment veranderde er veel. Medio 1965 kwam er een nieuwe wet waarin bepaalde handvuurwapens werden verboden en in 1986 volgde de basis voor wat we nu de Wet Wapens & Munitie noemen, waarin het bezit van vuurwapens praktisch onmogelijk werd gemaakt, tenzij er sprake is van “een aanmerkelijk belang”, zijnde de jacht of schietsport. Veel van de wetgeving uit het verleden is ingegeven door angst en heden ten dage lijkt dat niet veel anders te zijn. Want laten we eerlijk zijn, de problemen die er zijn met wapens worden niet veroorzaakt door sportschutters maar door illegale wapens.

Na de schietpartij in Alphen a/d Rijn in 2001 – waarbij een verlofhouder onschuldige mensen neerschoot in een winkelcentrum – is het compleet de foute kant uitgegaan. Het betrof overigens een wapenverlof dat door een fout van de politie niet tijdig is ingetrokken, en vreemd genoeg gezien het verleden van Van der Vlis in eerste instantie überhaupt nooit afgegeven had mogen worden door de politie. Sindsdien is de wet nóg strenger geworden en de effecten daarvan ijlen tot op de dag van vandaag nog steeds door. Denk bijvoorbeeld aan de e-screener die binnenkort ingevoerd gaat worden, waarbij nieuwe verlofaanvragers eerst een psychologische test moeten afleggen, waarbij er terechte zorgen over de privacy zijn. Want overheid en ICT zijn geen gebleken goede vrienden. Bij iedere gelegenheid die de media krijgt omtrent wapens en schietpartijen, wordt regelmatig dit ene ernstige voorval er weer bijgehaald tot grote ergernis van alle sportschutters in Nederland. Wapens, en daarmee automatisch de schietsport, wordt mede door deze negatieve media-aandacht dus door vele mensen als eng en ongewenst beschouwd. Al die moordpartijen in de VS die bijna dagelijks in het nieuws voorbij komen in het nieuws, helpen overigens ook niet echt bij de beeldvorming in positieve zin. Een negatieve publieke opinie is snel gevormd, maar die weer positief krijgen is knap lastig, en dat terwijl het probleem in bijna alle gevallen niet bij sportschutters ligt!

Zelf kreeg ik in het verleden ook regelmatig opmerkingen over mijn grote passie, want hoe is het mogelijk dat “iemand zoals ik” (wat dat ook moge betekenen) van wapens houdt. Neen, dat hadden ze niet achter me gezocht. Ik begin dan altijd met uitleggen dat het een sport is als ieder ander. Dat ik niet jaag of schiet op levende dingen, alleen gaatjes prik in papieren kaartjes en dat het voor mij de ultieme vorm van ontspanning is. De schietsport is de ultieme concentratiesport! Omdat er wapens komen kijken bij de sport die ik beoefen, betekent dat nog niet dat ik een of andere preppende red neck ben of halfwas crimineel. Want soms kijkt men wel zo naar je als je met passie praat over je sport. Als je zegt dat het zelfs een officiële Olympische discipline is, dan zie je dan ook regelmatig de wenkbrauwen in het gelaat omhoog kruipen. Onbekend maakt onbemind, zo blijkt.

Het plaatsen van een loden kogel(tje) op een doel middels een (lucht)wapen is één-op-één te vergelijken met sporten zoals darten, boogschieten, basketbal of zelfs voetbal, wat toch volkssport #1 is in Nederland. Daar is niemand negatief over, terwijl de strekking van de sport exact dezelfde is; namelijk het zo accuraat mogelijk plaatsen van een object in of op een doel. Binnen de schietsport is dat niet anders, met dien verstande dat binnen onze sport geweld of agressie iets is dat direct afgestraft wordt, terwijl geweld bij voetbal al jaren een bijna maatschappelijk geaccepteerd fenomeen lijkt te zijn. Als je als sportschutter agressie vertoont, resulteert dat in de meeste gevallen in een direct royement van de vereniging, een melding bij politie en de schietsportbond KNSA, waarop je als wapenbezitter vervolgens je hele zaakje op het bureau mag komen inleveren.

Ondanks dat sportschutters met wapens omgaan heeft deze prachtige sport HE-LE-MAAL NIETS met geweld of agressie te maken, in welke vorm dan ook, maar alles met opperste concentratie en gigantische zelfdiscipline. En wat ook nog eens aardig onderschat of zelfs vergeten wordt, is het feit dat een goede fysieke conditie een must is als je hogerop wilt komen in deze sport. Want je hartslag omlaag zien te krijgen om een trekker over te halen tussen twee hartslagen in, vergt absoluut een niet te onderschatten goede conditie! Een extreem voorbeeld daarvan is biathlon, ook zo’n schitterende discipline om naar te kijken. Fysiek loodzware prestaties leveren en dan vervolgens 5 maal een klein doeltje op 50 meter raken met een racende hartslag is een waanzinnige topprestatie. Maar goed, we dwalen af. Hoe krijgen we die negatieve sfeer rondom de schietsport dan weer positief belicht? Zoals met alles geldt ook hier; verbeter de wereld en begin bij jezelf. Want een ander doet het niet voor je namelijk.

Een jaar of 5 geleden ben ik wat opener geworden over mijn passie voor de schietsport, met een geweldig positief resultaat tot gevolg. Op Facebook post ik regelmatig iets over wedstrijden of de aanschaf van een nieuwe sport accessoire. In beginsel volgde daar geen enkele reactie op, maar tegenwoordig wel. De mensen bij mij in de straat weten dat ik sportschutter ben, ik heb dat in veel gevallen ook uitgelegd omdat ik met mooi weer frequent train in de tuin met luchtgeweer en luchtpistool. Veel van mijn buren ben ik ook bevriend mee op Facebook. Door de sport in gesprekken en op social media op een positieve manier te belichten en daarmee uit de taboe-sferen te halen, krijg ik inmiddels regelmatig felicitaties als ik een wedstrijd gewonnen heb, stelt men oprecht geïnteresseerde vragen over de sport, of krijg ik leuke reacties op een recente aanschaf van iets. Het gevolg; men ziet het nu niet meer als iets engs, maar voor wat het is; namelijk een prachtige sport! Niet alleen wij, maar ook schietsportverenigingen kunnen hun steentje hierin bijdragen, door meer de media op te zoeken en open dagen te organiseren in samenwerking met andere sportverenigingen en/of de gemeente. Heeft een van je leden een Nederlands kampioenschap gewonnen, schrijf dan dat lokale suffertje eens aan, of die locale TV zender. Het op een positieve manier in beeld brengen van onze sport, is iets dat we zelf zullen moeten doen. Want de traditionele media doen niets om het imago te verbeteren, au contraire!

Ik zeg altijd; de grootste vijand van de schietsport is de sportschutter zelf. Door er geheimzinnig over te doen, hou je het in de taboe-sferen, want als we er massaal over zwijgen, dan hebben we vast wat te verbergen! Stoppen daarmee, en wel direct! Laat in plaats daarvan zien hoe mooi onze sport is en dat het sportwapen slechts een hulpmiddel is om het doel te behalen. Begin bijvoorbeeld eens met uitleggen aan je buren dat die politieagenten die een of meerdere keren per jaar aan je deur staan, langskomen om te kijken of je sportwapens wel volgens de vereisten liggen opgeslagen, dan druk je in ieder geval al potentiële geruchten de kop in en gaan mensen snappen dat veiligheid dus boven alles staat en het spul in zware kluizen opgeslagen ligt! Want men denkt al vrij snel “zo vaak politie aan de deur, dan moet er vast iets vreemds aan de hand zijn”. Ik durf zelfs te stellen dat sportschutters “braver” zijn als menig ander burger, met name omdat wij constant onder de loep liggen bij de politie. Zelfs een glaasje alcohol teveel of een middelvinger opsteken in het verkeer kan voor ons al desastreuze gevolgen hebben.

Dus, opener worden en er positief over praten op een manier die gelijk is aan bijvoorbeeld een gesprek over een potje tennis of voetbal. Dan volgt die interesse uiteindelijk vanzelf wel een keer. En als de interesse er is, nodig dan ook je buurman of -vrouw eens uit om mee te gaan naar de vereniging om te laten zien hoe mooi die sport is. Alleen dan kunnen we misschien met z’n allen het taboe eens doorbreken. Sportschutters zijn geen “rare bierzuipende en in het wilde weg knallende maloten”, maar gewoon normale mensen uit alle lagen van de bevolking, die het leuk vinden om in verenigings- en wedstrijdverband op héél secure wijze een stukje papier te perforeren. Want om 40.000 sportschutters in Nederland structureel weg te zetten als potentieel gevaarlijk, omdat er één enkele rotte appel tussen zat die 16 jaar geleden door een fout van de politie de mogelijkheid kreeg om door te slaan, dat moet maar eens afgelopen zijn. Zoals al eerder gezegd, ik durf te stellen dat sportschutters braver (moeten) zijn dan de gewone burger. SaveSaveSaveSave

Deel dit artikel via:

Hoe gevaarlijk is sportmunitie, een onderzoek door SAAMI
Verontwaardiging over schrappen drie Olympische schietsportdisciplines
Loading Likes...